Epoki literackie, analizy wierszy, poradniki, słownik, piosenki

Linki epok i galerii prowadzą do artykułów na kochamjp.pl, pojęć do słownika terminów literackich online, linki biografii przenoszą do Wikipedii. W tabeli nie ma lektur tylko autorzy, a więcej znajdziesz tu: spis lektur. Zobacz testy z epok literackich 😉

This movie requires Flash Player 9

Kolejne pokolenia chcą kreować własny świat, odrzucając stary – tak powstają filozofie, kierunki rozwoju, epoki. Przykłady?
Młodości! tobie nektar żywota
Natenczas słodki, gdy z innymi dzielę:
Serca niebieskie poi wesele,
Kiedy je razem nić powiąże złota.
Razem, młodzi przyjaciele!…

Adam Mickiewicz – romantyzm
Oda do młodości

Każda epoka ma swe własne cele
I zapomina o wczorajszych snach… 

Adam Asnyk – pozytywizm
Do młodych

Tu już nie ma w ogóle żadnej tradycji ani żadnego systemu, są tylko fragmenty, proch!

Sławomir Mrożek – XX w.
Tango

Każde pokolenie ma własny czas
Każde pokolenie chce zmienić świat
Każde pokolenie odejdzie w cień
A nasze – nie.

Kombi – XXI w.
Pokolenie

Omawiając na lekcjach daną epokę, zapamiętujemy nazwę, ramy czasowe, prądy umysłowe, teorię literatury, przedstawicieli i ich dzieła. Opanowanie, rozumienie podstawowych zjawisk historyczno- i teoretycznoliterackich pomoże analizować i interpretować dzieła powstałe w konkretnej przestrzeni rozwoju cywilizacji. Warto przeczytać cały artykuł o epoce: linki w pierwszej kolumnie także kursy na stronie platformy e-learningowej.

Nazwa epoki Ramy czasowe Prądy umysłowe Teoria literatury Przedstawiciele
Antyk
galeria twórców
galeria zabytków

To nie jest polska epoka literacka!

XIX wiek p.n.e. do V wieku n.e. Antyk mityczny (mitologia) i filozofia antyczna (umiłowanie myślenia – geneza nauki)

Antyk chrześcijański (Biblia)

anakreontyk
dytyramb
elegia
epigramat
epopeja
hymn
komedia
pean
pieśń
poetyka
porównanie
porównanie homeryckie
przypowieść
psalm
psałterz
tragedia
tren
Ajschylos
Sofokles
Eurypides
Anakreont
Arystofanes
Homer
Teokryt
Safona
Kallimach
Tyrtajos
Horacy
Owidiusz
Wergiliusz
Terencjusz
Średniowiecze
galeria architektury
Europa: 476 – 1492

Polska:

X – XV wiek

scholastyka
augustynizm
franciszkanizm
tomizm
teocentryzm
apostrofa
archaizm
kazanie
kronika
legenda
misterium
moralitet
roczniki
wiersz średniowieczny
gotyk
styl romański
św. Franciszek z Asyżu
św. Augustyn
św. Tomas z Akwinu
Gall Anonim
Wincenty Kadłubek
Jan Długosz
Dante Alighieri
François Villon
Renesans
galeria postaci
galeria architektury
Włochy: IV – XVI wiek

Polska:

XV – XVII wiekk

humanizm
reformacja
antropocentryzm
dialog
fraszka
inwersja
peryfraza
pytanie retoryczne
przerzutnia
rym
rym męski
rym żeński
sonet
sielanka
tren
wiersz biały
Mikołaj Rej
Jan Kochanowski
Łukasz Gónicki
Mikołaj Sęp Szarzyński
Piotr Skarga
Giovanni Boccaccio
Miguel de Cervantes
Francesco Petrarka
William Szekspir
Barok
galeria architektury
galeria malarstwa
Europa: koniec XVI w. – I poł. XVIII w.

Polska:

XVII w. – połowa XVIII w.

kontrreformacja
sarmatyzm
mistycyzm
marinizm
konceptyzm
alegoria
aluzja
barbaryzm
epitet
hiperbola
oksymoron
oktawa
pamiętnik
wiersz stychiczny
Jan Andrzej Morsztyn
Daniel Naborowski
Wacław Potocki
Jan Chryzostom Pasek
Zbigniew Morsztyn
Szymon Zimorowic
Pierre Corneille
Molier
Oświecenie
galeria architektury
galeria postaci
Europa: koniec XVII – lata 70. XVIII w.

Polska:

1764 – 1822

empiryzm
racjonalizm
sensualizm
klasycyzm
sentymentalizm
rokoko
artykuł
bajka
felieton
ironia
komizm
parodia
poemat heroikomiczny
powiastka filozoficzna
powieść
publicystyka
satyra
Stanisław Konarski
Stanisław Leszczyński
Ignacy Krasicki
Adam Naruszewicz
Julian Ursyn Niemcewicz
Franciszek Karpiński
Franciszek Zabłocki
Stanisław Staszic
Hugo Kołłątaj
Franciszek Salezy Jezierski
Denis Diderot
Jean-Jacques Rousseau
Wolter
Romantyzm
galeria twórców
galeria malarstwa
Europa: koniec XVII w. – 1848 r.

Polska:

1822 – 1863

subiektywizm
indywidualizm
idealizm
mistycyzm
gnostycyzm
ludowość (folklor)
mesjanizm
intuicjonizm
irracjonalizm
byronizm
prometeizm
orientalizm
historyzm
gotycyzm
symbolizm
akt
arcydzieło literackie
artyzm
ballada
didaskalia
dramat
dramat romantyczny
dygresja
inwokacja
liryka
motto
poemat
poemat dygresyjny
powieść poetycka
Adam Mickiewicz
Juiusz Słowacki
Zygmunt Krasiński
Cyprian Kamil Norwid
Aleksander Fredro
Józef Ignacy Kraszewski
Wincenty Pol
Władysław Syrokomla
George Gordon Byron
Walter Scott
Charles Dickens
Johan Volfgang Goethe
Fryderyk Schiller
Henryk Heine
Wiktor Hugo
Aleksander Dumas
Honoriusz Balzac
Aleksander Puszkin
Nikołaj Gogol
Pozytywizm
galeria twórców
galeria malarstwa
Powtarzaj online
Polska:

1863 – 1890

scjentyzm
ewolucjonizm
utylitaryzm
realizm
naturalizm
praca u podstaw
praca organiczna
akcja
apel
biografia
cytat
epika
epizod
fabuła
narrator
nowela
opis
opowiadanie
powieść historyczna
powieść psychologiczna
powieść realistyczna
świat przedstawiony
Bolesław Prus
Eliza Orzeszkowa
Henryk Sienkiewicz
Maria Konopnicka
Adam Asnyk
Gustaw Flaubert
Emil Zola
Fiodor Dostojewski
Lew Tołstoj
Młoda Polska
galeria twórców
galeria malarstwa
Powtarzaj online
Polska: 

1891 – 1918

nitzcheanizm
bergsonizm
dekadentyzm
impresjonizm
ekspresjonizm
modernizm
neoromantyzm
symbolizm
parnasizm
secesja
ekspresja
ekspresjonizm
impresjonizm
kubizm
metafora
modernizm
nastrój
prąd literacki
pseudonim
symbol
symbolizm
Kazimierz Przerwa-Tetmajer
Jan Kasprowicz
Stanisław Wyspiański
Gabriela Zapolska
Władysław Stanisław Reymont
Stanisław Przybyszewski
Charles Baudelaire
Joseph Conrad
Antoni Czechow
Artur Rimbaud
George Bernard Shaw
Międzywojnie
galeria twórców
galeria sztuki
Powtarzaj online
Polska:

1918 – 1939

awangarda krakowska
ekspresjonizm
futuryzm
katastrofizm
kubizm
kwadryga
skamander
surrealizm
dadaizm
żagary
antypowieść
awangarda
elipsa
grupa poetycka
kompozycja dzieła
kontrast
monolog wewnętrzny
streszczenie
styl
stylizacja
Julian Tuwim
Kazimierz Wierzyński
Jan Lechoń
Jarosław Iwaszkiewicz
Julian Przyboś
Konstanty Ildefons Gałczyński
Mieczysław Jastrun
Jerzy Andrzejewski
Maria Dąbrowska
Witold Gombrowicz
Leon Kruczkowski
Zofia Nałkowska
Bruno Schulz
Stefan Żeromski
Bertolt Brecht
James Joyce
Franz Kafka
Tomasz Mann
Współczesność
galeria twórców
galeria sztuki
1939 – 1944

literatura wojny i okupacji, debiut pokolenia Kolumbów rocznik 20

1945 – 1948

literatura powojenna

1949 – 1955 socrealizm

1956 debiut pokolenia Współczesności

1968 debiut pokolenia Nowej fali

literatura emigracyjna

lata 80-te literatura stanu wojennego, drugi obieg

lata 90-te i dalej – literatura wolnej Polski

egzystencjalizm
katastrofizm
socrealizm
turpizm
neoklasycyzm
lingwinizm
esej
indeks
farsa
groteska
karykatura
klasycy
onomatopeja
pamflet
pastisz
personifikacja
powieść produkcyjna
powtórzenie
recenzja
synonim
wiersz sylabotoniczny
wiersz toniczny
wiersz wolny
wulgaryzm
Tadeusz Różewicz
Czesław Miłosz
Miron Białoszewski
Zbigniew Herbert
Wisława Szymborska
Tadeusz Borowski
Gustaw Herling-Grudziński
Krzysztof Kamil Baczyński
Stanisław Grochowiak
Sławomir Mrożek
Edward Stachura
Rafał Wojaczek
Albert Camus

Skomentujesz?

Kontynuując czytanie, zgadzasz się z politykę cookies na tej stronie. Więcej informacji

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close